100 ფუნტიდან - 222 მილიონ ევრომდე: სატრანსფერო რეკორდები წლიდან წლამდე

პირველ სატრანსფერო რეკორდად მიჩნეულია 1893 წელს დადებული გარიგება, როდესაც უილი გროუვზი 100 გირვანქა სტერლინგის სანაცვლოდ ვესტ ბრომვიჩიდან ბირმინგემის ასტონ ვილაში გადავიდა. იმის შემდეგ, მე-20 საუკუნის 30-იან წლებამდე, სატრანსფერო რეკორდები ნისლიან ალბიონზე იხსნებოდა.

1932 წელს გვხვდება გამონაკლისი შემთხვევა - სატრანსფერო რეკორდი არგენტინაში მოიხსნა. საუბარია ბერნაბე ფერეირას ტიგრედან - რივერ პლეიტში ტრანსფერზე, რომელიც 23 000 ფუნტი სტერლინგის ექვივალენტი თანხა დაჯდა. იმის შემდეგ, მე-20 საუკუნის 50-იან წლებამდე რეკორდების ეპიცენტრში კვლავ ნისლიანი ალბიონი იყო.

1950-იანი წლების დასაწყისში სატრანსფერო ბაზრის მთავარ მამოძრავებელ ძალად ჩამოყალიბდნენ სერია ა-ს ბინადრები, რომლებიც რეკორდებს ორი ათწლეულის მანძილზე ხსნიდნენ. ლუის სუარესი, ომარ სივორი, ჰარალდ ნილსენი, ენცო შიაფინო, ჰანს იეფსონი და სხვები: თითოეული მათგანი კალჩოში რეკორდულ ფასად გადადიოდა.

ყველაზე მასშტაბური მათ შორის იყო სუარესის ბარსელონადან მილანის ინტერში ტრანსფერი. საუბარია ფეხბურთელზე, რომელიც გარიგებამდე ერთი წლით ადრე, მოიგო ოქროს ბურთი, "ნერაძურიში" კი ლუისი ჩემპიონთა თასს 2-ჯერ დაეუფლა. იმავე დროს ის გახდება ევრო 1960-ის ტრიუმფატორი ესპანეთის ეროვნული გუნდის რიგებში.

სერია ა-ს წარმომადგენლების დომინირება გაგრძელდა 70-იანებშიც, უბრალოდ ერთი გამონაკლისი შემთხვევაც იყო. საუბარია იოჰან კრუიფის ტრანსფერზე, რომელიც 1973 წელს, ბარსელონას 1.9 მილიონი ევროს ექვივალენტი დაუჯდა. ცნობისთვის, ეს იყო ერთ-ერთი პირველი მილიონიანი ტრანსფერი ფეხბურთის ისტორიაში.

ნიდერლანდელი შემტევის რეკორდმა სულ რაღაც რამდენიმე წელი იარსება. ასპარეზზე ვხვდებით ისევ სერია ა-ს გუნდებს - ტურინის იუვენტუსსა და ნაპოლის, რომლებმაც პაოლო როსისა და ჯუზეპე სავოლდის გაფორმებით, "ბლაუგრანას" ფლეიმეიქერის ეპოქალური ტრანსფერი რეკორდების სიაში უკან ჩამოიტოვეს.

80-იანების დასაწყისში ევროპული ფეხბურთის სამყაროში შემოიჭრა დიეგო მარადონა, რომლის სახელზე უნიკალური მიღწევაც გვხვდება. საქმე ისაა, რომ არგენტინელმა ფლეიმეიქერმა დაამყარა სატრანსფერო რეკორდი, შემდეგ კი მან თავისივე მიღწევა გააუმჯობესა. 1982 წელს, ის კატალონიურ კლუბში 3 მილიონი ფუნტი სტერლინგის ექვივალენტი თანხის სანაცვლოდ გადავიდა.

ორი წლის შემდეგ, "ლურჯ-ბროწეულისფრებმა" თავისი შემტევის სანაცვლოდ "პარტენოპეისგან" აიღეს ორი მილიონით მეტი, რაც ასევე რეკორდი იყო. "სამხრეთელთა" 10-იანის რეკორდი მოგვიანებით მოხსნეს რობერტო დონადონიმ, ენცო შიფომ და ლაიოს დეტარიმ. ფუნტ სტერლინგებში თუ დავითვლით, "ფეხბურთის უგვირგვინო მეფეს" მილანში ტრანსფერით რუდ გულიტმაც აჯობა.

1990-იანები დაიწყო "ბებერი ქალბატონის" ორი სატრანსფერო რეკორდით - რობერტო ბაჯო (12.9 მილიონი ევრო) და ჯანლუკა ვიალი (16.50 მილიონი ევრო). "ბიანკონერის" 90-იანებში არ ჩამორჩნენ კონკურენტი "გველებიც", რომლებმაც ჯერ რონალდო ნაზარიო გაიფორმეს 26.5 მილიონად, შემდეგ კი კრისტიან ვიერი 46.4 მილიონად.

იმავე დეკადაში კამპ ნოუს ბინადრებმა რეკორდულ 26.2 მილიონ ევროდ იყიდეს სონი ანდერსონი, ნიუკასლ იუნაიტედმა 18 მილიონად კი ლეგენდარული ალან შირერი. სატრანსფერო რეკორდი მოუხსნია ბეტისსაც კი, რომელმაც 1998 წელს, დენილსონ დე ოლივეირაში 30 მილიონი ევროს ექვივალენტი გადაიხადა.

2000 წელს დაფიქსირდა ერთბაშად ორი სატრანსფერო რეკორდი - 11 ივლისს, ერნან კრესპო პარმადან რომის ლაციოში გადავიდა 56.8 მილიონ ევროდ, 13 დღის შემდეგ კი ლუიშ ფიგუ ბარსადან მადრიდის რეალში 60 მილიონად. ფეხბურთის ისტორიაში ყველაზე სკანდალური ტრანსფერი 1 წლის შემდეგ გადაფარა ზინედინ ზიდანმა, რომელიც "სამეფო კლუბში" 77.5 მილიონად გადავიდა.

ფრანგი შემტევი ნახევარმცველის რეკორდი აქტუალური იყო რვა წლის მანძილზე, შემდეგ კი "ბლანკოსმა" 94 მილიონ ევროდ კრიშტიანუ რონალდუ გაიფორმა. პორტუგალიელი ფორვარდის ტრანსფერის შემდეგ, ბერნაბეუს ბინადრებმა გარეთ ბეილიც გადმოიბირეს. ეს იყო პირველი 100-მილიონიანი ტრანსფერი ფეხბურთის ისტორიაში.

უელსელი გარემარბის ტრანსფერი მოხსნა მანჩესტერ იუნაიტედმა, რომელმაც პოლ პოგბა 105 მილიონ ევროდ დაიბრუნა. ბოლო რეკორდი კი არის პარის სენ-ჟერმენის ანგარიშზე: ნეიმარ ჟუნიორი "ბლაუგრანადან", 222 მილიონად. ეს მოხდა 2017 წლის ზაფხულში და იმის შემდეგ, ახალი რეკორდი ჯერჯერობით არ დამყარებულა.