ჩემპიონთა ლიგის ფინალში ერთმანეთს ინტერ მილანი და პარის სენ-ჟერმენი დაუპირისპირდებიან. ეს იქნება რიგით მეორე იტალიურ-ფრანგული ფინალი ევროპის მთავარი საკლუბო ტურნირის ისტორიაში. პირველი შედგა 1993 წელს, რომელშიც მარსელის ოლიმპიკმა ბაზილ ბოლის ერთადერთი ბურთით მილანს მოუგო.
პროვანსული გუნდი დღემდე ითვლება ყველაზე სკანდალურ ჩემპიონად ევროთასების ისტორიაში და ამას თავისი მიზეზები აქვს. ჩაწყობილ თამაშთან დაკავშირებული კონფლიქტი, ბრალდებები დოპინგის მოხმარებაზე და დისკვალიფიკაცია... ყველაფერი ეს 90-იანების დასაწყისში ველოდრომზე ხდებოდა.
მატჩის ჩაწყობის მცდელობა
მარსელის იმდროინდელი პრეზიდენტი, ბერნარ ტაპი მწარედ იხსენებდა ჩემპიონთა ლიგის 1991 წლის ფინალს, რომელიც მისმა გუნდმა ბელგრადის ცრვენა ზვეზდასთან წააგო. ფრანგი მმართველი წარუმატებლობის მიზეზად თვლიდა ოლიმპიკის მოთამაშეების გადაღლილობას და 1993 წლის ფინალისთვის იგივე შეცდომის გამეორებას ის აღარ აპირებდა.
თავისი ფეხბურთელების ტრავმიანობისა და გადაღლილობის თავიდან არიდების მიზნით, პროვანსელების პრეზიდენტმა ვალანსიენის სამ მოთამაშეს სოლიდური თანხა შესთავაზა. მილანთან შეხვედრამდე 4 დღით ადრე, ველოდრომის ბინადრებს უწევდათ საფრანგეთის ჩემპიონატში თამაში სწორედ ნორელებთან და ტაპიე ყველაფერზე იყო წამსვლელი იმისთვის, რომ მისი მოთამაშეები ფინალისთვის კარგ ფორმაში ყოფილიყვნენ.
ფრანგ პრეზიდენტსა და "წითლებს" შორის შუამავალი იყო ჟან-ჟაკ ეიდელი, რომელიც თავისი უფროსის დავალებით დაუკავშირდა მოწინააღმდეგე გუნდის 3 მოთამაშეს: 1986 წლის მუნდიალის ტრიუმფატორს, ხორხე ბურუჩაგას, ჟაკ გლასმანსა და კრისტოფ რობერს. მხარეები ახლოს იყვნენ შეთანხმებასთან, რომ არა ერთი დეტალი.
ბურუჩაგამ და რობერმა მიიღეს ბერნარის წინადადება, გლასმანმა კი ყველაფერი უამბო სტად დიუ ენოს ბინადრების იმდროინდელ დამრიგებელს, ბორო პრიმორაცს. ვალანსიენმა გაასაჯაროვა ტაპიეს კლუბის მხრიდან ქრთამის შეთავაზების მცდელობა, რის შედეგადაც ფრანგულ ფეხბურთში სკანდალმა იფეთქა.
მარსელს ჩამოართვეს ლიგა 1-ის ჩემპიონობა და ქვედა დივიზიონში დააქვეითეს. დაპატიმრებული იქნა კლუბის ფრანგი პრეზიდენტი, სკანდალის დანარჩენ მონაწილეებს კი მიუსაჯეს დისკვალიფიკაცია და დააკისრეს ჯარიმა. ასე ჩაიძირა 90-იანების დასაწყისის უძლიერესი ფრანგული კლუბი.
პირველი იტალიურ-ფრანგული ფინალი
როგორც აღვნიშნეთ, მარსელის მოწინააღმდეგე ჩემპიონთა ლიგის ფინალში იყო მილანი, რომელიც ბოლის ერთადერთი გოლით იქნა დამარცხებული. ოლიმპიკის მხრიდან ამჯერად არ ჰქონია ადგილი ჩაწყობას, ევროპის ყველაზე პრესტიჟული საკლუბო ტურნირის მთავარ დუელში ყველაფერი რეალური იყო.
პროვანსელების მიმართ დაკისრებული სანქციები მოქმედებდა მხოლოდ საფრანგეთში და არ ვრცელდებოდა ევროსარბიელზე, რაც ნიშნავს იმას, რომ მათთვის არ ჩამოურთმევიათ ტიტული, მაგრამ ევროპის ყველაზე პრესტიჟული საკლუბო ტურნირის შემდეგ გათამაშებაზე მოქმედი ჩემპიონი აღარ დაუშვეს.
ველოდრომი დღემდე რჩება ერთადერთ ადგილად საფრანგეთში, სადაც ჩემპიონთა ლიგის თასი ინახება. 1993 წლის ფინალი ასევე დასამახსოვრებელი აღმოჩნდა იმ ფაქტით, რომ სამყარომ "როსონერის" ლეგენდარული ფორვარდი, მარკო ვან ბასტენი საფეხბურთო მოედანზე ბოლოჯერ იხილა.
ტრავმებით გატანჯულმა ნიდერლანდელმა თავდამსხმელმა შემდეგი ორი წელი დახარჯა მკურნალობაში, 1995 წელს კი კარიერა ოფიციალურად დაასრულა. საინტერესოა ისიც, რომ "შავ-წითლებში" იმ დროს თამაშობდა კიდევ ერთი ვარსკვლავური ფორვარდი და ოქროს ბურთის მფლობელი, ჟან-პიერ პაპენი.
ფრანგი თავდამსხმელი სან სიროზე გადავიდა 1992 წლის ზაფხულში, სწორედ რაიმონ გუტალსის გუნდიდან. როგორც ვხედავთ, ყოფილ თანაგუნდელებთან დუელი ფაბიო კაპელოს გუნდის ფორვარდისთვის წარუმატებელი გამოდგა. მისი შემდეგი გაჩერება იქნება მიუნხენის ბაიერნი, ასევე წარუმატებელი.
ბურუსით მოცული დოპინგის საქმე
ვალანსიენთან ჩაწყობილი მატჩის გარდა, მარსელის გარშემო ტრიალებდა კიდევ ერთი სკანდალი, რომელიც ამჯერად დოპინგის მოხმარებას ეხებოდა. არსებობდა ვერსია, რომ მილანთან დაპირისპირების წინ, ტაპი ოლიმპიკის მოთამაშეებს აკრძალული ნივთიერების, კაპტაგონის მიღებას აიძულებდა.
ამ ფაქტთან დაკავშირებით წლების შემდეგ ისაუბრა პროვანსელების რამდენიმე ფეხბურთელმა, მათ შორის ლეგენდარულმა მარსელ დესაიმაც, რომელმაც სკანდალში ჩაძირული კლუბიდან 1993 წლის ზაფხულში "როსონერის" მიაშურა. ველოდრომის ბინადრების რამდენიმე მოთამაშის მტკიცებით, ფრანგი პრეზიდენტი დოპინგის მიღებას აიძულებდა ყველას, რუდი ფიოლერის გარდა.
კაპტაგონის საქმე დღემდე ბურუსით არის მოცული, თუმცა არა მატჩის ჩაწყობის მცდელობის ინციდენტი, რომლის გამოც ბერნარი რვათვიანი პატიმრობით დაისაჯა. ასეთი არის ევროსარბიელის ყველაზე სკანდალური ჩემპიონობის ისტორია, რომელმაც გუტალსის გუნდი ფუნდამენტურად დააზარალა.
სამეფო ტახტის დათმობა პსჟ-სთვის
მარსელმა ლიგა 1-ში ძველი დიდების დაბრუნება ვეღარ მოახერხა. 1993 წელს დატრიალებული სკანდალის შემდეგ, ეს გუნდი ქვეყნის ჩემპიონი დიდი ხნის მანძილზე ვერ ხდებოდა. ნავსი გატყდა 2010-ში, მაგრამ იმ დროს იწყებოდა პარის სენ-ჟერმენის ერა, რომელმაც ოლიმპიკი მეორეხარისხოვან როლზე საბოლოოდ გადაწია.
პსჟ-მ უკვე გადაასწრო პროვანსალებს ლიგა 1-ის ტიტულების რაოდენობით და ახლა იგივეს გაკეთებას დედაქალაქური გუნდი ჩემპიონთა ლიგაზეც ცდილობს. ინტერნაციონალესთან მოგების შემთხვევაში, პარიზელებსა და ველოდრომის ბინადრებს შორის 1:1 გახდება. ბევრის აზრით, ლუის ენრიკეს გუნდის აბსოლუტურ დომინირებამდე მისვლა, უბრალოდ დროის საკითხია.
